Menu
Categories
Исмат Хушев: МХХ ҳақидаги гапириш мумкин бўлмаган гаплар (5-қисм)
02/07/2017 Бош мақола
МХХ ҳақидаги гапириш мумкин бўлмаган гаплар
Ўзбекистондаги махсус хизмат салтанати ҳақида хориждаги ўзбек журналисти мулоҳазалари
Қўрқоқлар ва 18 ёшдан кичикларга ўқиш тавсия этилмайди.
1.
Миллий Хавфсизлик Хизмати – аслида қандай идора?
МХХ – қайда пул бўлса, ўша жойдан қонунбузарлик изловчи ташкилот.
Худди, Америка қайда нефть бўлса, ўша жойдан инсон ҳуқуқлари бузилишини излагани каби.
МХХнинг вазифаси нима?
Жайдари ва қашқадарёча тилда лўнда қилиб айтадиган бўлсак, МХХ – аслида фақат маълумот тўпловчи вазифасини бажариши лозим.
Ўзбекистондаги МХХ эса – жазоловчи вазифасини бажармоқда…
2.
Собиқ иттифоқ даврини эслайман.
КГБ деб гапиришар эди. Аммо, унинг ўзини кўришмаган. Унинг иш жойи қайдалигини, қайда тунаб қайда овқатланишини ҳам билишмас эди. Улар давлат хавфсизлиги, эл-юрт равнақи учун пинҳона курашишдек шарафли вазифани адо этиб яшашган.
Улар ҳеч қачон шахс сифатида тилга олинмаган. Умумий тарзда КГБнинг амалга оширган ишлари бутун дунёда таҳсинга лойиқ кўрилади.
Болалигим ўтган Китобдаги маҳалламизда Ҳамид Қодиров деган Улуғ Ватан урушида иштирок этган ярми татар, ярми рус бўлган бир киши бор эди.   Унинг КГБ лигини эса 70 ёшдан ошиб вафот этгандагина билдик.
Кўпгина юқори лавозимларда ишлаб пора олмасдан фақат маошга яшаб ўтганлигининг сабаби ҳам шунда бўлган. У ўзидан, ўзининг шарафли вазифасини суйистеъмол қилишдан, давлатнинг билдирган ишончини оқламасликдан қўрққан.
Шараф ва Қўрқув 45 йил унга ҳамроҳ бўлган…
3.
Бугунги кундаги ана шундай “шарафли” вазифа эгаларига келсак, бирон бир даврага кириб, “ким СНБ” десангиз 10 кишидан 8 нафари “мен СНБ” деб жавоб қайтаришади.
Ҳаттоки, ярми исбот сифатида гувоҳнома ҳам кўрсатиши тайин. Таваккал осмонга тош отсангиз, СНБнинг бошига тушади.
Қисқаси, атрофингиздаги сиздан бошқа барча СНБ ёки СНБларга ишлайдиган “қулоқ” бўлиб чиқади. Собиқ советлар даврида КГБнинг биноси қаерда жойлашганини ҳеч ким билмас эди.
Бугунги кунда эса ҳар бир вилоят ва тумандаги энг ҳашаматли бинонинг пештоқини “МИЛЛИЙ ХАВФСИЗЛИК ХИЗМАТИ” деган зархал ҳарфлар безаб туради…
4.
Кўчада кимдир писта сотса СНБ чопиб келади.
Семечка сотувчи кампир ҳам СНБдаги каттароқ танишининг исми-шарифини айта қолади. Кўчада “крутой” болалар тортишиб қолса дарҳол СНБдаги танишларига қўнғироқ қилиши урф бўлибди. Қайси томон танишининг лавозими каттароқ чиқса ўша томон ғолиб чиқади.
Кўчада обрўлироқ кишиларни кўрсатиб, “фалончи СНБ нинг отаси”, “фалончи СНБ нинг ўғли” ёки “фалончи СНБ нинг тоғаси” қабилидаги “СНБ” сўзи қўшиб гапирилиши одатий ҳолга айланган.
Кимдир ҳужжат қалбакилаштирса ҳам дарҳол СНБ пайдо бўлади. Бу очиқ кўз ҳар нарсани кўраверар экан. Ҳаттоки, дискотекага ҳам гувоҳнома кўрсатиб кириб, кайфи сафо қилган СНБларнинг гувоҳи бўлдик…
5.
Шундай вақтларда СНБлик касбини танламаганимга ачиниб кетаман.
СНБ шу қадар кўпайиб кетдики, ёмғирдан кейинги қўзиқориндай ҳар ёқни ўраб олди. Штат ва штатсиз ходимлар ҳаддан зиёд кўпайиб кетганлигидан Рустам Иноятовнинг ўзи ҳам бошқара олмай қолди.
Яна, энг ажабланарлиси шуки,  уларни бир бечора камбағалнинг эрки топталаётган жойлардан топа олмайсиз. Уларни пул кўпроқ айланадиган жойлардан топасиз.
Бирор жиноятда гумонланувчини СНБ ушлаб судга олиб борса, сўроқ қилмасдан дарҳол ҳукм ўқилиши аниқ. Судялар ҳам “СНБ олиб келган” дея ҳукмни қўшимча муддатлари билан дарҳол ўқиб қўя қолади.
Акс ҳолда судянинг ўзига ҳукм ўқилиши муқаррар…
6.
Бир бўлган воқеани эшитиб МХХ Ўзбекистондаги энг қудратли куч эканлигига яна бир бор амин бўлдим:
Қашқадарё вилоятининг Қамаши туманида 20 нафар йигитлар байрамдан маст ҳолда чиқиб бир бечора камбағалнинг боласини уриб ўлдириб қўйишади.
20 нафар ғўр йигитларнинг қамалиб кетишларини истамаган ота-оналар пул йиғишиб МХХнинг марказий аппаратидан топилган каттароқ танишларига узатишади. СНБдан топшириқ боргач мурда “сувда чўкиб ўлган” деган экспертиза хулосаси билан иш ёпиб юборилади.
Боласидан айрилган камбағал ота-она қайси ташкилотга бош суқмасин, ҳеч бир юқори ташкилот ишни қайта очишга журъат эта олмайди.
Бунинг сабаби оддий. Ҳар бир ташкилотга, оддий қоровулдан тортиб, ҳаттоки, ИИВ ва Бош прократурага ҳам ишга ўтиш учун МХХнинг рухсати берилиши шарт.
Шу жойга келганда мантиқ бузилмоқда.
СНБга қарши туриши керак бўлган Ички Ишларга ҳам СНБни назорат қилувчи Прокуратурага ҳам ишга кириш учун СНБнинг рухсати зарур бўлса.
Бу ерда адолат тамойили бузилмаганмикан?
7.
Шу масалага келганда фикрларим чалкашиб кетади.
Биргина мисол: Шу кунларда Тошкент шаҳрининг 5 та туман ИИБ бошлиқларининг ўрни бўш турибди. Боиси, берилаётган номзодлар СНБдан ўтмаётган эмиш.
Энди ИИВ ходимлари ҳам СНБдан қўйилиши шартмикан?
Миллий Хавфсизлик хизмати – анчадан бўён Ички Ишларнинг ваколат ва вазифасини сурбетларча эгаллаб олган. Ички Ишлар эса деярли қоровуллик вазифасини бажарадиган бўлиб қолди.
Энди эса Ўзбекистонга ҳақиқий Давлат Хавфсизлик Хизмати (ДХХ) керак бўлади. Давлат Хавфсизлик Хизмати деганим боиси, аслида кўп миллатли Ўзбекистонда хавфсизлик хизматига “Миллий” атамасини қўллаш, назаримда,  мантиққа зид ҳисобланади.
Миллий деганда қайси миллатни назарда тутиш лозим бўлади?
Мисол учун, Миллий Хавфсизлик Хизматининг раиси Рустам Иноятовнинг асл миллати тожик бўлса. Шу жойга келганда ўй-хаёлларим чалкашиб кетмоқда.
Майли, раис қайси миллатдан бўлиши кўп миллатли Ўзбекистон учун ҳеч қандай аҳамиятга эга эмас.
Асосийси, “таги тешик чўнтак” учун эмас, юрт фаровонлиги учун жон куйдирадиган раҳбар бўлса бас…
8.
Менинг олис Канададан туриб бундай юқори ва нуфузли ташкилот учун таклиф беришим одобдан бўлмаса-да, яхши ва ёруғ ният билан бир таклифни ўртага ташлайман:
Ўзбекистоннинг янги сайланган Президенти Шавкат Миромонович Мирзиёев катта ислоҳотлар остонасида турган МХХнинг ваколатларини қайта кўриб чиқиб – фақат буюк ва шарафли бўлган ўз профессионал вазифасини бажарадиган ҳақиқий Давлат Хавфсизлиги Хизмати (ДХХ) ни ташкил этиши лозим.
Рустам Иноятов салкам чорак асрдан бўён бошқариб келаётган махфий хизмат идорасини тамомила қайта қуриш керак: Жамият ижтимоий-сиёсий ҳаётининг барча жабҳаларидаги МХХ назоратини жиддий таҳлил этиш, унинг чексиз – чегарасиз ҳуқуқ ва ваколатларини чеклаш, чегаралаш шарт!!!
МХХ дан ноҳақ четлатилган ҳалол ва соф виждонли, тажрибали ва профессионал кадрлар билан бирма бир суҳбатлашиб, уларнинг дил дарди ва ҳасратига, изтироб ва маломатига қулоқ тутилса, бу соҳага оид жуда кўп адолатсизликлар ошкор бўлади, яна кўп бошқа сир-у, синоатлар, биз билган ва билмаган бошқа тилсимотлар ҳам ойдинлашади…
9. 
Шу ўринда ўзбек махсус хизматларининг маънавий ва маиший ҳаётига ҳам бир назар солсак.
Санъаткорларимиз машҳур бўлишгач СНБларнинг тўй-маросимларида, туғилган кунларида беминнат хизмат қилиши табиий ва мажбурий бир ҳолга айланди.
Санъаткор қанчалар банд ва ё бетоб бўлмасин, бирон бир СНБ ходимининг туғилган куни ва ё тўйига айтилдими, бориши шарт. Акс ҳолда минг бир айб бўйнига қўйилиб лецинзияси бекор қилинади.
Кейинги пайтларда кўплаб таниқли хонанда-ю, созандалар билан боғлиқ “лецинзия муаммоси” айнан МХХ томонидан яратилган ярамас иллат эканини бугун одамлар билиб қўйишини истайман. Уларни матбуотга қоралаб мақолалар уюштириш санъати ҳам айнан шу идора ходимларининг ижод маҳсулидир.
Бу-ку, майли. Ўзбекистон санъаткорларининг маиший ва шахсий ҳаёти ҳам СНБ қўлида ўйинчоқ бўлиб қолган. Ҳатто, гўзал ва соҳибжамол хонандалар, таниқли актриса ва ойнаи жаҳон дикторларининг юқори лавозимларда ишлаётган СНБ ходимларига очиқ-ошкор маъшуқа ё иккинчи хотин бўлиб тегиши урфга айланди.
Гар улар шу йўлни танлашмаса, Ўзбекистонда бемалол яшаш ва ижод қилишлари, ишлашлари амримаҳол бўлиб қолди…
10.
МХХ ходимларидан жабр кўрганлар бирон юқори ташкилотга арз қилиб борса, МХХ ходимининг устидан келган жабрланувчининг додини эшитишга ҳеч кимнинг “духи” етмайди.
СНБнинг устидан мабодо СНБ нинг ўзига арз қилиб борсангиз, “ўзинг айб қилгансанки, СНБ сенга тегинган. Акс ҳолда бекорга тегинмайди” деган дағдаға билан қувиб солади.
Бу етмагандай МХХнинг архивидаги шахсий варақасига “ёзувчи” деган тамғани ҳам бостириб қўйишади.
Ҳаммага маълумки, Ўзбекистонда ёзилмаган қонунга кўра “ёзувчи”лар ҳеч қайга ишга олинмайди.
Лекин аслини олганда, ўз ҳақ-ҳуқуқини талаб қилувчи бошқа, “ёзувчи” бошқа.
Бу иккисини фарқлаш лозим. “Фуқаролар ўз ҳақ-ҳуқуқларини билишлари керак” деб жар соламиз. Аммо, ўз ҳаққини талаб қилганни “ёзувчи”га чиқарамиз, “дело”сига тамға босамиз.
Бу – ҳалқни мажбуран манқуртга айлантириш эмасми?
Аслида, “ёзувчи” атамасини – ҳукуматнинг “соққали” жойига ўтириб олиб бемалол талончилик билан шуғулланувчилар ўйлаб топишган.
Бу атама – раҳбарчаларнинг талончилик қилишларига ҳалақит берадиганларга нисбатан ишлатилади…

 

 

11.
Муҳтарам Президентимиз Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан оддий халқнинг дардини тинглайдиган махсус портал ҳам очилган.
Бу портал орқали кўпчилик жабрдийдалар ўз ҳақ-ҳуқуқларини ҳимоя қилишмоқда. Аммо, бемалол “соққа” қилаолмаётган раҳбарчалар ушбу порталга арз қилганларга нисбатан ҳам “Порталчи” деган атамани ўйлаб топишибди.
Шу боисдан оддий бўлса-да, давлат ишида ишлаётганлар порталга арз қилишдан чўчиб қолишган.
Майли, ҳақ-ҳуқуқи поймол бўлса бўлсин аммо, “Порталчи” бўлмасин.
Унга ҳам, бошлиқларга ҳам шу маъқул. Буни СНБдагилар тили билан айтганда: “Давлат тизимидаги саботаж” дейиш мумкин.
Бунинг олдини олиши керак бўлган СНБ негадир бу масалага панжа орасидан қараб келмоқда…
12.
Ўзбекистонда СНБга ишламасангиз, унинг йўриғига юрмасангиз – бирон бир тадбиркорлик ва ё бизнес билан шуғулланишингиз мумкин эмас.
Кимнидир кўролмасангиз дарҳол СНБга югуриб боринг-да, озгина бўҳтон тўқинг. Шу заҳоти бекорчи СНБлар асоссиз ва аноним кўрсатма эвазига ҳам бир бечорани бадном қилворишади.
Бу бечора рақибнинг айби  эса – биринчи бўлиб чақимчилик қилмагани.  Қўпол қилиб айтганда, Ўзбекистонда сотқин ва хоин бўлиб яшаш муҳити шакллантирилди.
Миллат эса аждодларига хос бўлган орият ва ғурурни буткул унутди.
Бу миллат ташқаридан душман келса, олдига ички кийимини байроқ қилиб чиқадиган лаганбардор ва манқуртларга айлантирилмоқда…
13.
Юқори лавозимларда ишлайдиган СНБчиларимизнинг имкон қила олгани – хорижлардан уй-жой қилиб қўйишган.
Худо кўрсатмасин, Ўзбекистонга душман раҳна солса, биринчилардан бўлиб қочишга шай туришибди. Улар – душманга “кўксини қалқон қиладиган” “мард ва жасоратли”,  “ақлли ватанпарварлар”имиздир.
Биргина Р.Иноятовнинг собиқ биринчи ўринбосари Шуҳрат Ғуломовни мисол қилиб келтирайлик. Биринчи президентимиз вафот этган куниёқ оиласини Америкага кўчириб юборгани бу сўзимизга яққол мисол бўла олади.
Бу “ақлли ватанпарвар” шу вақтгача Америка учун нимадир қилганки, Ўзбекистоннинг стратегик юқори лавозимида ишлаб турган бу Қаҳрамон мулозим учун АҚШ эшиклари очилган. Биз “Қаҳрамон” деганда унинг расман “Ўзбекистон Қаҳрамони” эканини назарда тутдик.
СНБ да ишлаб, қайси каромати учун унга 2007 йилда Ўзбекистон Қаҳрамони унвони берилгани кўпчиликни қизиқтириши табиий, албатта. 2005 йилда Андижон қирғини юз берганини ёдга олсак, бу масала ҳам ўз ўзидан ойдинлашади…
Ўзбекистон Олий раҳбариятидаги мулозимларнинг жуда кам қисмига маълум давлат сирларидан яхшигина хабардор бўлган Шуҳрат Ғуломов бундан кейин ҳам Америка учун хизмат қилмаслигига ким кафолат бера олади?
МХХ раиси Рустам Расулович Иноятовми?
Агар Ш.Ғуломов ватанпарвар бўлганида, гуноҳи йўқ бўлган тақдирда ҳам, хоинлик йўлини танламасдан – шу ватан учун жон фидо қилиши – ўлимни ҳам қаҳрамонона тан олиши –  унинг шарафли бурчи эди.
Аммо бунинг учун инсонда озгина жасорат билан бирга – юрак ва ор ҳам бўлиши керак.
Лекин, бундай “ақлли ватапарварлар” бир-бирлари билан бойлик тўплаш пойгасида “Ватан” ва “Миллат” деган тушунчаларни тамомила унутиб юборишган…
14.
Рустам Иноятов МХХга раис бўлган кундан бошлаб ўзининг асосий рақиби бўлмиш – Ички Ишлар вазири Зокиржон Алматовдан қутулиш йўлларини излади.
Ўзбекистон Президентининг биринчи бўлиб маълумот етказганга кўпроқ ишонишини англаб етган Иноятов Андижон воқеаларидан сўнг кўпгина гуноҳ ва хатоларни Ички Ишлар гарданига ағдариб қўя қолди. 1999 йилги Тошкентдаги портлашлар ҳам Ички ишларга ағдарилди. Ниҳоят куч ишлатар тизимлар ўртасидаги бу тенгсиз курашда Р.Иноятовнинг қўли баланд келди.
Ўзбекистондаги сиёсий рақиблар тарихидан маълумки, келишмовчилик ва тўқнашувдан кейин ғолиб – Қахрамонга, мағлуб эса – Халқ душманига айланган. Шундай қилиб ғолиб МХХ – Президент Каримов атрофида қолган яккаю-ягона куч ишлатар тизими бўлиб қолди.
Бундан фойдаланиб МХХ мамлакатдаги бошқа кўпгина ваколатларга ҳам бирма-бир эгалик қила бошлади…
15.
СНБнинг Ички Ишлардан кейинги асосий душмани бу – Телевидение ва Матбуот эди.
Ҳар бир соҳанинг “соққали” жойларини қўлга олган СНБ учун  – оёғи остида ўралашиб юриб, унинг кўпгина “ёғли – мойли” режаларини пучга чиқарадиган тўғрисўз ва ҳалол, бўйсунмас ва шаккок журналистларни бир ёқли қилиш навбатдаги режа эди.
Арзимаган икки кило олманинг ёки ярим кило гўштнинг пулини олган журналистларни – уччига чиққан порахўр ва товламачи, энг хавфли рецидевист ва ашаддий жиноятчи қилиб кўрсатишди. Бу ҳам етмаганидек,  унинг пешонасига “ватан хоини” деган тамғани ҳам босишди.
Чет элларда унча-мунча бойлар олаолмайдиган виллаларни, катта-катта супермаркетларни, беш юлдузли мехмонхоналарни, бутун бошли аэропортларни сотиб олаётган Ўзбекистон чекистларининг иши халол-у, икки кило олманинг пулини минг бир истиҳола билан олган журналистларнинг иши жиноятми?
Хўп майли, бировнинг пулини санамайлик.
Санаган тақдиримизда ҳам СНБ чиларимиз томонидан талон-тарож бўлаётган бундай маблағларнинг ҳисобини кучли бухгалтер ҳам чиқара олмайди…

 

 

16.
Майли, ортиқча ҳис ва ҳаяжонга берилмай, мавзуга қайтадиган бўлсак, 2005 йил Ўз ТВ га ҳақиқий чекист, полковник Алишер Хаджаев раҳбар қилиб жўнатилди.
Ойнаи жаҳондай жуда катта пул айланадиган муқаддас даргоҳга  айнан ушбу чекистнинг келиши – тасодиф эмас эди. Бизга етиб келган баъзи маълумотларга кўра Рустам Иноятов Тошкент вилоят МХХ сида қисқа муддат ишлаганида Алишер Ходжаев унинг қўлида бўлган экан. Иноятовнинг расмий таржимаи ҳолида бу  ажиб ҳол қайд этилмагани боис, биз ҳам бунга ишонмадик. Лекин қаердадир уларнинг йўллари кесишган ва бир бирларига ишонч пайдо бўлгани аниқ.
Фақат топшириқ асосида иш қиладиган А.Хаджаевга раҳбарият қандай топшириқ берганлигини билмадим. Аммо Р.Иноятов топшириғини у кўнгилдагидан ҳам ортиқ қилиб бажарди.
Яъни, ҳар бир коррупциядан хабардор журналистларнинг тилини кесиб берди. Шу сабабли, ижодкорлар ҳам чекистларга ўхшаб кўради, эшитади аммо, гапира олмайди…
Шундан кейингина СНБларнинг бемалол тирикчилик қилишлари учун ҳеч қандай тўсиқ қолмади.
Ҳаттоки, ижод аҳлини азалдан яхши кўрадиган биринчи Президентимиз атрофида онда-сонда кўриниб қоладиган ижодкорларнинг ҳам барчасини қуритишди. Бирортасини ҳам қолдиришмади.
Шулар қатори – эл ардоғидаги Халқ шоири, Ўзбекистон қаҳрамони Абдулла Орипов ҳам тазйиққа олиниб, қувғин қилинди. Бу бежизга эмас эди. Шоҳга яқин бўлган ҳар қандай ижодкор, агар дарвешлиги тутса, сарой ташқарисида бўлаётган талон-тарожлик ва кўзбўямачиликлар ҳақида подшога “гуллаб қўйиши” аниқ.
Буни чекистлар яхши билишади…
17.
Талон-тарожлик билан бемалол шуғулланиши учун ҳеч қандай тўсиқ қолмагач, Р.Иноятов ўринбосарлари билан барча соҳаларни бўлишиб олишди.
Ҳаттоки, Ўзбекистонда кўп қаватли уйлар қурилиши ҳам монополияга айлантирилди. Бу монополист эса Р.Иноятовнинг энг яқин одами ҳисобланади. Вақти келиб сирлар ошкор бўлганда бундай монополистлар олдида собиқ президентнинг собиқ эркатойи Гулнора Каримова ҳам фаришта бўлиб қолади.
Мустақиллик бошларида авж олган кўча талончилари батамом йўқотилди. Лекин уларнинг ўрнини ҳукумат талончилари, яъни – СНБ чилар эгаллади. Одамлар “кўча” талончиларидан кечқурун кўчага чиқишга қўрқишар эди. Ҳукумат қароқчилари – СНБ чилардан эса кундуз куни ҳам кўчага чиқишга қўрқишади.
Чунки улар кўзига ёмон ва ё яхши кўринган бойларни ҳам бемалол олиб кетиб, ертўласида сўроқ қилаверишди…
18.
СНБ ертўласига тушганлар бойлигидан улуш ажратса, марҳамат, ишини давом эттириши мумкин.
Акс ҳолда, ёнига наркотик ёки диний китобни қўшиб “ватан хоини”, ваҳҳобий ва ё террорчи деган тамға босиб юбориш улар учун писта чақишдай гап.
Ҳаёт ва Жовдат Шарифхўжаевларнинг шахсий уйларининг тагида МХХ ертўласига ўхшатиб қурилган махсус сўроқ қилиш хоналари аниқланганини бугун кўпчилик билмаса керак. Бу ажиб ва шармандали ҳол – сўзимизнинг яққол исботидир.
Ушбу ертўлаларда бойлар бошига қоп кийдирилган ҳолда олиб кирилиб, сўроқ қилинган. Худо билади, бўйсунмаган қанча бегуноҳ бойлар ном-нишонсиз йўқ қилиб юборилган бўлса.
Чунки СНБ олиб кетган одамларни ҳеч ким ва ҳеч қандай юқори ташкилот суриштиришга ботина олмайди – ҳаққи ҳам йўқ.
Бизда: “СНБ олиб кетдими, демак хавфли жиноятчи ёки террорист экан” деган бемаъни бир тушунча мавжуд…
19.
Ҳаёт ва Жовдат Шарифхўжаевларнинг мавзусини давом эттирсак, уларнинг уйидан топилган пуллар 2 миллион доллар деб айтилади.
Аслида улардан мусодара қилинган қимматбаҳо машиналарнинг ўзи 2 миллион доллардан ортиқ баҳоланади. Уларнинг уйидаги бассейн тагидан олинган АҚШ долларларининг ўзи иккита юк машинасига ортилган.
Булар бизга маълум бўлгани. Маълум бўлмаган чет эл банкларидаги пуллар қанча бўлиши мумкин? Буни эса уйида яхши-ёмон кунларига ажратиб қўйган атига икки юк машинсига жо бўлган АҚШ долларига қараб баҳолайверасиз.
Европадан сотиб олинган катта-катта супермаркетларчи, беш юлдузли мехмонхоналарчи, буларнинг ҳисобини чиқаришда энг замонавий калкуляторлар ҳам тутаб, ёниб кетиши мумкин.
Ҳаёт ва Жовдат Шарифхўжаевлар қўлга тушганда ошкор бўлган яширин маълумотларга кўра ҳар бир вилоятдан МХХнинг марказий раҳбарларига ҳар ой 250 минг дан бошлаб 800 минг АҚШ долларига қадар ”доля” келиб турган. “Ставкалар” эса вилоят салоҳиятига қараб баҳоланган.
Энг кўп улуш яъни 800 минг АҚШ доллари Қашқадарё вилоятига тегишли экан…
20.
Биринчи Президент атрофидаги барча рақибларини йўқотиб, ўз одамларини жойлаштириб бўлган СНБчилар бемалол умргузаронлик қилаётган вақтда Ҳаёт ва Жовдат Шарифхўжаевларнинг иши ҳаммаёқни алғов-далғов қилиб юборди.
Бу воқеадан сергак тортган Ислом Каримов истеъфога чиқариб юборилган Зокиржон Алматов билан яширинча учрашиб, маслаҳатлашади. Бу билан у Ички Ишлар тизимини яна жонлантирмоқчи бўлган.
СНБлар эса, аксинча,  бу куч ишлатар тизимига қарши позициясини янада авж олдиради. Улар ҳар бир криминал ишга милиция ходимларини ҳам алоқадор қилиб кўрсатиб, қамоққа тиқаверди.
Ҳаттоки, телевидениеда намойиш этилган криминал кўрсатувларни ҳам қайта ишлаб, бу жиноятларга ҳам бўлса, бўлмаса – милиция ходимларини аралаштириб юбораверди…

 

 

21.
Шулардан бирини мисол қилиб келтирсак:
218 нафар қаровсиз қарияларнинг умрига зомин бўлган эр-хотин жиноятчилар ҳақидаги кўрсатув аллақачон номойиш этилган эди.
Милицияларни қама-қама бошланганда ушбу кўрсатув ҳам қайта ишланиб охирига 5 нафар участка нозирлари ҳам қўшиб юборилди.
Энди савол туғилади: 218 нафар қарияларни ўлдириб бўлгунча юртимизнинг ҳар бир қарич ерига буғдойдай сочилган СНБлар қайга қаради экан?
Жавоб: улар соққали жойларда бўлишган.
Яна савол: Ҳар нарсани билгучи СНБларимиз нега шуни олдинроқ билишмаган?
Жавоб: уларга жиноятчининг ўзи келиб айтмагунча ҳеч нарсани билишмайди.
Ўтган йили Тошкент вилоятида қўпорувчиликка тайёргарлик кўраётган 12 нафар профессионал террористлар қўлга олинган.
Уларни эса Ички Ишлар ходимлари қўлга олишган…

 

 

22.
Ўтган йили Сурхондарё вилоятида кенг даладаги чўпонларнинг ертўласида ҳам бир гуруҳ террористлар катта қурол базаси билан қўлга олинган.
Буни ҳам милиция ходимлари топишган. Чорсу бозорида террористларга алоқадор жиноятчи ушланиб, ундаги уяли телефон СИМ картаси орқали 300 нафар жиноятчилар рўйхати аниқланиб ушланди. Буни ҳам оддий бир милиция ходими амалга оширган.
Лекин бу милиция ходимига СНБ раҳмат айтиш ўрнига уни минг бир чиғириқдан ўтказиб “нега айнан сен ушладинг, сенга ким хабар берди, улар билан қандай алоқанг бор” деган саволлар билан милиция бўлганига пушаймонлар едирган.
Энди саволлар туғилади. Барчасини милиция қилаётган экан, СНБ нима иш қилаяпти? Давлатнинг каттагина бюджетига зараркунанда бўлаётган юз минглаб текинхўр СНБ шартмикан?
Шу ва шу каби кўплаб саволларга яқин кунларда жавоб оламиз…

 

 

23.
“Миссионерка”лар ҳақида эшитганмисиз?
Сиз улар ҳақида эшитгансиз аммо, уларнинг “миссионерка” эканлигини билмайсиз.
СНБ тасарруфида жуда кўп чиройли ва кўҳликкина қизчалар бор, улар СНБга ишлашади.
Уларнинг бажарадиган иши юқори лавозимда ишлайдиган раҳбарларнинг кўнглини овлаш, маъшуқа бўлиш ва “ижод” устида далиллар асосида СНБга ушлаб бериш.
Раҳбарчалар эса номига доғ тушмаслиги, оиласининг олдида шарманда бўлмаслиги учун ҳар қандай “ставка”ни жон деб беришга мажбур бўлади.
Шу усул асосида қанчадан-қанча раҳбарчалар умр бўйи йиққанларини қўш қўллаб СНБларга топширишган.
Шу билан бирга аёл зотини кўрса, кўнгли айнийдаган ҳам бўлишган…
24.
МХХ ходимлари учун оддий бойларни чув туширишнинг яна бир усули бор.
Яъни банкрот бўлиб тугатилган фирмалар номидан ўнлаб қимматбаҳо MAN, ISUZU каби юк машиналарини бозор нархидан сал арзонроқ гаровга “махсус одам” орқали соттиради. Улар ҳар бир ҳужжат ва муҳрларни жой-жойига қўйиб қалбакилаштиршади.
Барчаси сотиб бўлингач “махсус одам” йўқолади, ғойиб бўлади…
СНБлар эса машинларни йиғиштириб олишади. Емай-ичмай пешона териси билан умр бўйи йиққан пулларига сотиб олган машиналаридан айрилган харидорлар додини кимга айтишни билмай бошини ушлаганча қолиб кетаверишади.
Ҳаттоки, бу кулфатдан азият чеккан бир бечора адвокат ёллаб қайтариб олмоқчи ҳам бўлди.
Адвокат ҳам тепадан бошига калтак келиб тушгач бу ишга ҳеч кимнинг тиши ўтмаслигини айтганча қочиб қолади…
25.
Валюталар бозорида фақат Ўзбекистонга хос бўлган ажойиб ва ғаройиб бир бизнес мавжуд.
Яъни валюталар баҳосини баҳолашда иккита тамойил бор. Бири – Давлат курси, иккинчиси – Қора бозор курси деб юритилади. Давлат курсини Марказий банк белгиласа, қора бозор курсини Ўзбекистонда фақатгина бир киши белгилайди.
Ўша “омадли” инсон СНБнинг юқори лавозимидаги сирли шахсдир. У кунига 3 маҳал яъни эрталаб, кундуз куни ва кечқурун ўзининг махсус одамига телефон орқали курсдаги ўзгаришларни айтиб туради.
Валютани назоратда ушлаб турганлар АҚШ долларининг шу бир кундаги нарх ўйинларидан ҳам миллиардлаб даромад қилишади.
Давлат курси билан қора бозор курсидаги 2 баробардан ҳам катта бўлган тафовутнинг ўзидан келиб тушадиган даромадларни ўзбек сўмида ҳисоблаганда астрономик рақамлар келиб чиқади…

 

Исмат Хушев,
“Дунё ўзбеклари” Бош муҳаррири,
8 февраль, 2017 йил, Торонто шаҳри, Канада

 

 (Давоми эртага 9 февраль куни эълон қилинади)
"7" Comments
  1. SNB ni allaqachon uz chegarasidan chiqqib,
    Uzlarining nafsni qondiruvchi bir yaramas tashkilotga aylangan nafaqat bu tashkilot butun jamiyat izdan chiqqan ,tug’ri va xaq suzlar
    Adolatga asoslangan jamiyatga olib boradi.
    Qalamingiz tig’i utkir bulsin yanada.

  2. Исмат Хушевга

    Ҳақиқат бор эканку. Парвардигори олам Сизни ўз паноҳида асрасин. Бошингиз тошдан бўшсин, илоҳим.

  3. Адамбай Каримов

    Гапингизга 200% кушиламан

  4. Karimovni kulankasi maxsus xizmat tozalanmas ekan, islohatlar haqida uyilash ortiqcha. Shavkat Mirizyevni xozir qo’li bog’liqdir u muxim kadirlarni almashtirishga ham qodir emas. Maxsus xizmat shunchalik tomir otib ketganki bularni tomirini quritish oson bo’lmaydi.

  5. Men uylar edim nega buncha melisiy qamaladi SNB dan hech kim qamalmaypti deb. Ismat aka haqni aytibdi. Xamma joyni maxsus xizmat bosib ketgan mitaga uxshab.

  6. BU NIMA SNB HECH NARSA QILMAYTGAN BO’LSA, NIMA UCHUN ULARNI USHLAB TO’RISH KERAK? TARQATIB YBORISH LOZIM. UZBEK XALQIGA TEKINXURLAR KERAK EMAS. NAXOTKI BULARGA HECH KIMNI KUCHI ETMASA.

  7. Нима учун Ўзбекистонда қора бозор тугатилмайди десам, гап бу ёқда экан-да. Ўзбекистонда истаган одам АҚШ долларини бемалол алмаштириб беради. Онда сонда милиция рейд ўтказиб, омадсиз “долларчи”ларни ушлаб туради. Лекин барибир қора бозор ўлмади, биз қутулмадик. Демак Марказий Банкни ҳомийси ҳам СНБ экан-да. Биз билмаган эдик буни. Лекин нима учун бу муаммони ҳал қилиб бўлмайди деб ўйлардик доим. Сабаби бу ёқда экан-да…

Leave a Reply to Shayboni
*