• Пт. Июн 12th, 2026

Дунё ўзбеклари

Журналист Исмат Хушевнинг мустақил интернет-газетаси

Августда автомобиль савдоси 9,5 фоизга камайди — ИТИМ


Ўзбекистон енгил автомобиль бозорида август ойида фаоллик пасайди. Бу ҳақда Иқтисодий тадқиқотлар ва ислоҳотлар маркази (ИТИМ) таҳлилида айтилади.

Ўтган ойда 90 минг енгил автомобиль сотуви расман рўйхатга олинди, бу июль ойига нисбатан 9,5 фоизга кам.

Фаолликнинг энг катта пасайиши Тошкент, Хоразм ва Қашқадарё вилоятларида қайд этилди. Қорақалпоғистон, Сирдарё ва Андижон вилоятларида савдо ҳажми ошди.

Йиллик ҳисобда (2024 йил августигача) сотувлар 11,3% га камайди, 2023 йил августига нисбатан эса пасайиш 33,3% ни ташкил этди.

Янги машиналар

Янги автомобиллар савдоси 2 фоизга камайиб, 37,6 минг донани ташкил қилди. Улардан:

  • 32,6 мингтаси — Ўзбекистонда ишлаб чиқарилган автомобиллар (июлга нисбатан -0,8%);
  • 4900 га яқини — хорижда ишлаб чиқарилган автомобиллар (-9,4%).

Йиллик ўлчамда янги автомобиллар савдоси бироз ошди.

Иккиламчи бозор

Иккиламчи бозорда сотиш ҳажми 52,7 минг донани ташкил этди, бу июлга нисбатан 14,3 фоизга кам.

Йиллик кўрсаткичда бу кўрсаткич 18,3 фоизга камайди (64,6 мингта эди).

Электромобиллар

Август ойида иккиламчи бозорда 2700 га яқин электромобиль сотилди, бу июлга нисбатан атиги 0,6 фоизга кўп.

Бироқ 2024 йил августига нисбатан ўсиш 4,6 баробарни ташкил этди.

Сотувлар сони камайиши сабаблари

Божхона қўмитаси маълумотларига кўра, 2024 йилда Ўзбекистонга умумий қиймати 1,32 миллиард доллар бўлган 74 505 дона енгил автомобиль олиб кирилган ва миқдор 2023 йилга нисбатан сон жиҳатидан 7,1 фоизга (5730 дона), пул қийматида эса 33,1 фоизга (-633 миллион доллар) камайган.

Жорий йилнинг биринчи ярмида автомобиллар импорти сон жиҳатидан 33,4 фоизга — 36 451 донадан 24 264 донага, пул кўринишида эса 43 фоизга (436,8 миллион доллар) қисқарди.

Ўзбекистон Марказий банки ўтган йил якунларига кўра аҳолининг автомобилларга бўлган харид қобилияти пасайганини маълум қилганди. Бу қисман автомобиль кредити шартлари кескинлашгани билан боғлиқ.

Регулятор маълумотларига кўра, ўтган йили берилган автокредитлар бўйича ўртача тўлов муддати 4 йилни ташкил этиб, 2023 йилга нисбатан 0,3 йилга камайган. Автокредитлар бўйича ўртача фоиз ставкаси 2,1 фоиз пунктига ошиб, 26,1 фоизга етган.

Автокредитлар ҳажми ҳам қисқарган: йил давомида тижорат банклари томонидан жами 17,1 триллион сўмлик автокредитлар ажратилган, бу 2023 йилга нисбатан 2,1 баравар кам.

Чекланган кредитлаш фонида автомобиль бозорида умумий фаоллик ҳам камайган:

  • енгил автомобиллар импорти 2023 йилга нисбатан 7 фоизга камайган (Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги Божхона қўмитаси маълумотлари);
  • Ўзбекистонда автомобиль ишлаб чиқариш (махсус техникадан ташқари) 399 минг донани ташкил этди, бу ўтган йилга нисбатан қарийб 1 фоизга кўп;
  • Йил давомида 1,1 миллион автомобиль олди-сотдиси шартномалари тузилди, бу 2023 йилга нисбатан 27 фоизга кам.

Марказий банк автомобиль олди-сотдиси шартномалари сонининг камайиши нафақат талабнинг камайиши, балки автотранспорт воситаларини рўйхатдан ўтказиш харажатларининг ошиши билан ҳам боғлиқ, деб ҳисоблайди. Хусусан, транспорт воситаларини давлат рўйхатидан ўтказиш ва қайта рўйхатдан ўтказиш учун йиғимлар 2024 йил 1 апрелдан бошлаб 68 баравар оширилган.

Натижада ҳайдовчилар автомашина сотувида уни рўйхатдан ўтказиш ўрнига автомобилни тасарруф этиш ҳуқуқига ишончнома бермоқда.



Манба

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *