Эрон сўнгги ўн йилликлардаги энг жиддий сув инқирозига дуч келди. Расмийлар мамлакатни қамраб олган қурғоқчилик давом этса, 10 миллиондан ортиқ аҳоли яшайдиган Теҳрон яшаш учун яроқсиз бўлиб қолиши мумкинлигидан огоҳлантирмоқда, деб ёзди Reuters.
Ҳукумат куз охирида ёмғир ёғишига умид қилмоқда, аммо прогнозлар ҳамон ёмонлигича қолмоқда. Эрон энергетика вазири Аббос Алиободий яқин орада Теҳронда сув таъминотини чеклашга тўғри келиниши мумкинлигидан огоҳлантирди.
«Баъзи кечаларда биз сув етказишни нолга туширишимиз мумкин», — деди у.
Расмийлар, шунингдек, ортиқча сув сарфлаган уй хўжаликлари ва корхоналарни жаримага тортишни режалаштираётганини маълум қилди.
«Норма қўйсак ҳам, барибир ёмғир ёғмайди, бизда умуман сув бўлмайди. Улар (фуқаролар) Теҳрондан эвакуация қилинишига тўғри келади», — деди Эрон президенти Масъуд Пезешкиён 6 ноябрь куни.
Шу билан бирга, Эроннинг Tasnim ахборот агентлиги ўтган ҳафта Теҳронда сув ўчирилаётгани ҳақида хабар берганди. Tabnak агентлигининг ёзишича, пойтахтнинг айрим ҳудудларида соат 00:00 дан 5:00 гача сув таъминоти тўхтатилмоқда.
Сув инқирози нима сабабдан келиб чиқди?
Эрон кетма-кет олтинчи йил қурғоқчилик билан курашмоқда, дея таъкидлайди Al Jazeera. 2025 йил сентябрь ойи охирида якунланган сув йили барча кузатувлар тарихидаги энг қурғоқчил йиллардан бири бўлган бўлса, келаётган сув йили бундан ҳам ёмонроқ бўлиши кутиляпти. Шундай қилиб, ноябрь ойининг бошида Эронда атиги 2,3 мм ёғингарчилик кузатилди, бу худди шу даврдаги ўртача тарихий кўрсаткичдан 81 фоизга кам. Теҳронда 100 йил ичида биринчи марта умуман ёғингарчилик бўлмади.
Камида 19 та йирик сув омбори (Эрондаги барча ишлаётган сув омборларининг деярли 10 фоизи) бутунлай қуриб қолиш арафасида, уларнинг сув захиралари 5 фоиздан кам. Бошқа ўнлаб сув омборларида ҳам аҳвол унчалик яхши эмас.
Теҳронни сув билан таъминлайдиган бешта йирик сув омборининг аксарияти ўртача 10 фоиздан камроқ сув билан тўлдирилган.
Теҳрон шаҳри ва Альборз провинциясини сув билан таъминловчи Караж сув омбори оғир аҳволда, деб ёзади BBC News. «Мен уни умримда ҳеч қачон бундай саёз ҳолатда кўрмаганман», — деди кекса маҳаллий фуқаро Эрон давлат телевидениеси эфирида.
Караждаги тўғонлар бошқарувчиси Муҳаммад-Али Моаллемнинг таъкидлашича, ўтган йилга нисбатан ёғингарчилик 92 фоизга камайган. «Бизнинг резервуаримизда атиги 8 фоиз сув қолди ва унинг деярли барчаси фойдаланиш учун яроқсиз — бу ўлик сув деб аталади», — деди у.
Эрондаги сув инқирозининг сабаблари фақат ёғингарчиликнинг камлигида эмас, деб ёзади Reuters. Маҳаллий экспертларнинг фикрича, ўнлаб йиллар давомида самарасиз бошқарув, жумладан, ҳаддан ташқари кўп тўғонлар қуриш, қудуқларни ноқонуний бурғилаш ва қишлоқ хўжалигини юритишнинг самарасиз усуллари сув ресурсларининг камайишига олиб келган.
Доимий сув танқислиги Эрон ядро дастури билан боғлиқ санкциялар туфайли аллақачон иқтисодий қийинчиликларни бошдан кечираётган эронликларнинг аҳволини янада оғирлаштирмоқда. Агентликнинг таъкидлашича, буларнинг барчаси тартибсизликлар эҳтимолини оширади, аммо ҳозирча норозилик намойишлари кузатилгани йўқ.