Тошкент шаҳри Мирзо Улуғбек туманидаги Улуғбек шаҳарчасида 190 гектар ер майдонининг ҳокимликка ўтказилиши Миллий дендрология боғини ташкил этиш билан боғлиқ. Бу ҳақда Gazeta`га пойтахт ҳокимлиги матбуот хизмати маълум қилди.
Пойтахт ҳокими Шавкат Умурзоқовнинг 10 апрелдаги қарорига кўра, Ўзбекистон Фанлар академияси 1 апрель куни 190 гектар майдондаги ер участкасидан ихтиёрий равишда воз кечиш ва уни давлат ер захирасига ўтказиш тўғрисида хат йўллаган.
Давлат кадастрлари палатаси бошқармаси ҳамда Тошкент шаҳар Қурилиш бош бошқармасига мазкур ер участкасини бўш деб тан олиш ва ер-кадастр ҳужжатларига тегишли ўзгартиришлар киритиш топширилган.
Ушбу чора-тадбирларга президентнинг 25 мартдаги «Тоза ҳаво» умуммиллий лойиҳасини амалга ошириш тўғрисидаги қарори асос қилиб кўрсатилган. Ҳужжат билан Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитасига Тошкент шаҳри ва Тошкент вилояти ҳокимликлари билан биргаликда 2026 йил 1 апрелдан бошлаб иккита дендрология боғини ташкил этиш вазифаси юклатилган.
Уларнинг бирини Фанлар академияси Ядро физикаси институти ҳудуди ва унга туташ майдонларда — жами 250 гектар ерда барпо этиш режалаштирилган. Ушбу лойиҳа 335 млрд сўмга баҳоланган.
Иккинчиси эса Тошкент ва Қибрай туманларидаги 83 гектар майдонда, Марказий Осиё атроф-муҳит ва иқлим ўзгаришини ўрганиш университети (Green University) рўпарасида ташкил этилади. Унинг бюджети 104 млрд сўмни ташкил этган.
Тошкентда «Тоза ҳаво» лойиҳасини амалга ошириш дастуридан келиб чиқиб, ҳокимликка зарур ҳолларда тегишли ер участкалари тоифасини ўзгартириш, уларни туман ҳокимликлари захирасига қайтариш ва Экология қўмитасига доимий фойдаланиш ҳуқуқи асосида бериш топширилган.
Шундан сўнг, Экология қўмитаси тупроқ-иқлим шароитларини ҳисобга олган ҳолда дарахт ва бута турларини танлаш ҳамда экиш ҳажмларини белгилашни ўз ичига олган лойиҳа ҳужжатларини тайёрлаши керак. Ушбу асосда дендрология боғи барпо этилади.
Молиялаштириш умуммиллий экологик муаммоларни ҳал қилиш бўйича Давлат мақсадли жамғармаси маблағлари ҳисобидан амалга оширилиши кўзда тутилган.
Тошкентда бугунги кунда қарийб 893 гектар жамоат истироҳат боғлари мавжуд, бироқ норматив бўйича ҳар бир кишига 17−19 кв. м яшил майдон тўғри келиши керак бўлган бир пайтда, амалда бу кўрсаткич атиги 2 кв. м ни ташкил этмоқда. Бу ҳақда Урбанизация қўмитаси раҳбари Шерзод Қудбиев маълум қилган эди. Муаммони ҳал қилиш учун 140 гектар майдонда тўққизта боғ ташкил этиш режалаштирилган.
2028 йилга келиб Ўзбекистоннинг барча ҳудудларида ҳар бирининг майдони камида 100 гектар бўлган 12 та ботаника боғи ва 16 та дендрология боғини ташкил этиш кўзда тутилган. Бу кўкаламзорлаштириш даражасини 14,2 фоиздан 30 фоизгача ошириш имконини бериши керак.
Тошкентнинг Бектемир туманидаги «Нурафшон» маҳалласида, Чирчиқ дарёси бўйида яна бир дендропарк ташкил этиш режалаштирилган бўлиб, у 181 гектар майдонни эгаллайди. Унга 242,5 млрд сўм ажратилади. Сергели туманидаги «Хонободтепа» маҳалласи ҳудудида эса қиймати 108,5 млрд сўм бўлган 81 гектарлик ботаника боғи барпо этиш белгиланган.