Президент Дональд Трамп Яқин Шарқ вақти билан душанба тонгидан бошлаб АҚШ Ҳурмуз бўғозида тўсилиб қолган хорижий кемаларни кузатиб боришни бошлашини маълум қилди. Операция «Озодлик лойиҳаси» (Project Freedom) деб номланади.
Оқ уй раҳбарининг сўзларига кўра, «бутун дунё мамлакатлари» АҚШга «Ҳурмуз бўғозида қолиб кетган кемаларини озод қилишда ёрдам сўраб» мурожаат қилган. «Биз ушбу мамлакатларни уларнинг кемаларини ёпиқ сув йўлларидан хавфсиз олиб чиқишимизга ишонтирдик», — деб ёзди АҚШ президенти Truth Social ижтимоий тармоғида.
«Булар дунёнинг ҳозирда Яқин Шарқдаги воқеаларга ҳеч қандай алоқаси бўлмаган минтақаларидан келган кемалардир. Кемаларнинг ҳаракатланиши фақат ҳеч қандай ёмон иш қилмаган, балки вазият қурбони бўлган одамлар, компаниялар ва мамлакатларни озод қилишга қаратилган», — дея қўшимча қилди у ва операцияни инсонпарварлик ишораси деб атади. «Ушбу кемаларнинг кўпчилигида озиқ-овқат захиралари ва санитария ҳолатини сақлаш учун зарур бўлган ҳамма нарса тугаб бормоқда».
«Агар ушбу инсонпарварлик жараёнига бирон-бир тарзда тўсқинлик қилинса, афсуски, бундай аралашувга куч билан жавоб қайтаришга тўғри келади», — деб огоҳлантирди Трамп.
АҚШ Марказий қўмондонлиги операцияни қўллаб-қувватлашини маълум қилди. АҚШнинг ҳарбий кўмаги бошқариладиган ракеталарга эга эсминецларни, 100 дан ортиқ ерда ва денгизда базаланувчи самолётларни, шунингдек, 15 минг аскарни юборишни ўз ичига олади. Операциядан мақсад — Ҳурмуз бўғозида «кемалар қатнови эркинлигини тиклаш».
АҚШлик мулозим CNN билан суҳбатда «Озодлик лойиҳаси» кемаларни кузатиб бориш миссияси эмаслигини таъкидлади.
Эрон парламентининг Ташқи сиёсат ва миллий хавфсизлик комиссияси раҳбари Иброҳим Азизий бунга жавобан АҚШнинг Ҳурмуз бўғозига ҳар қандай аралашуви ўт очишни тўхтатиш тартибини бузиш деб баҳоланишини айтди. Эрон қуролли кучлари «ҳар қандай хорижий ҳарбий кучлар, айниқса, АҚШ армияси» агар Ҳурмуз бўғозига яқинлашишга ёки унга киришга ҳаракат қилса, ҳужумга учрашидан огоҳлантирди.
Эрон АҚШ ва Исроил ўртасида уруш бошланганидан бери Ҳурмуз бўғозини блоклаб келмоқда. Кейинчалик Вашингтон Эрон портларига нисбатан денгиз блокадасини жорий қилди. 8 апрелдан буён АҚШ ва Эрон ўртасида вақтинчалик сулҳ амал қилмоқда.