Норвегия — Бразилия — 2:1
Норвегия — Бразилия баҳси ЖЧ-2026нинг дастлабки энг йирик ва шиддатли учрашувларидан бири бўлди. Ушбу баҳс бир ойдан кейин ҳам, бир йилдан кейин ҳам энг майда деталларигача ёдда қолиши шубҳасиз. Таҳлилчилар энди Ист Ратерфорддаги «MetLife Stadium» стадионида содир бўлган воқеани тушунтириб бериш учун бир талай статистик маълумотларни титкилашларига тўғри келади.
Аммо буни қандай изоҳлаш мумкин? Бир-бирига мутлақо зид бўлган фактларни қандай қилиб битта мантиқий занжирга боғлаш мумкин? Статистика устунлик Бразилия томонида бўлганини айтмоқда: зарбалар — 14:9, xG (кутилган голлар) — 2,73 га қарши 0,84, яққол голли вазиятлар — 5:3. Рақамлар алдамайди. Бироқ чорак финалга Норвегия йўл олмоқда, Бразилия эса ЖЧ-1990 дан буён илк бор мусобақани 1/8 финал босқичидаёқ тарк этмоқда.
Бундай ақлбовар қилмас якунгача майдонда 80 дақиқа давомида классик «катта ўйин» кузатилди. Агар сўнгги ўн дақиқалик содир бўлмаганида, Бразилия терма жамоасини оғир дамларда қабул қилиб олган италиялик Карло Анчелотти амалга оширган муваффақиятли захира ўзгаришлари ва намунали қарши ҳужумлар учун кўкларга кўтариб мақташаётган бўларди.
Жамоанинг барча таниш деталлари ўз жойида эди: Данило қанотда тинимсиз меҳнат қилди, Винисиус кетма-кет бўш ҳудудларни излади, Райан эса рақиб дарвозасини аниқ нишонга олди. Фақат ўйиннинг бошланиши кутилмаганда суст кечди. Бразилияликлар гўёки кийиниш хонасида қолиб кетгандек эдилар, норвегияликлар эса худди учрашув атиги ярим соат давом этадигандек олдинга ташланишди.
Herrelandslaget / Instagram
Норвегияликлар устози Столе Сольбаккенни ҳам таваккалчи мураббий деб бўлмайди. Аммо ҳали 3-дақиқадаёқ Александр Сёрлот тезкор юришдан сўнг тўпни жарима майдончасига узатди, у ерда Патрик Берг тўпни дарвозага жойлади, бироқ тезкор гол қувончини яққол офсайд вазияти чиппакка чиқарди. Қолаверса, норвегияликларнинг ўз ҳимояси ҳам панд бериб турди: Кристофер Айер Матеус Куньяга қарши бундай тарзда подкат ишлатиш мумкин эмаслигини яхши билиши керак эди. Аммо дарвозада Бруну Гимарайншнинг ноаниқ йўллаган пенальти зарбасини қайтаришга муваффақ бўлдиган Эрьян Нюланд бор эди.
ФИФА
Танаффусдан сўнг Бразилиянинг ҳужумдаги аввалги хавфлилиги йўқолди. Анчелотти вазиятни ўнглаш учун Кунья ўрнига Эндрикни майдонга туширди. Бу юриш бразилияликларга дарҳол муваффақият келтириши мумкин эди: Винисиус идеал узатма билан шеригини Нюланд билан бирга-бир вазиятга олиб чиқди, аммо Эндрик тўпни дарвозабон устидан ошириб бераман деб, мўлжалда хато қилди.
«Хўш, Эрлинг Холанд қаерда эди?» — деб сўрарсиз. У худди Скандинавия худоси Тор ўз болғасини ишга солгандек, айни вақтида саҳнага чиқди. Бундан бир оз аввал майдонга Неймар тушган эди — афтидан, Анчелотти афсонавий футболчи ўйин тақдирини ўзгартира олади деб умид қилганди. Аммо ўша оқшомда ўйинни бир ўзи ютиб кетиш фақат битта ҳужумчининг қўлидан келарди. Холанд Андреас Шельдерупнинг ҳаволатиб узатган тўпини маҳорат билан голга айлантириб, ўзининг «қари» эмас, балки ҳақиқий суперюлдуз (superstar) эканини исботлади.
Бразилияликлар ўйин сўнггида интригани қайтаришлари мумкин эди, Неймар учрашувга қўшиб берилган вақтда пенальтини аниқ амалга ошириб, ҳисобни қисқартирди ҳам. Бироқ Бразилия учун чорак финал эшиклари ёпилиб бўлганди. Риода олтинчи чемпионлик муносабати билан анъанавий карнавал яна ўтказилмайдиган бўлди. Норвегия эса Жаҳон кубоги учун курашни давом эттиради — 12 июль куни уларни Англияга қарши чорак финал баҳси кутмоқда.
Голлар: Холанд (79, 90) — Неймар (90+10, пенальти).
Норвегия: Нюланн, Вольфе, Хеггем, Айер, Рюэрсон (Эурснес, 63), Берг, Берге, Эдегор, Нуса (Шельдеруп, 46), Холанн, Сёрлот (Бобб, 46).
Бразилия: Алиссон, Дуглас Сантос, Магальяйнс, Маркиньос, Луис, Martines (Неймар, 67), Каземиру, Гимарайнс (Силва, 79), Райан (Данилу Сантос, 67), Винисиус Жуниор, Кунья (Эндрик, 58).
Англия — Мексика — 3:2
Мехико расмийлари пойтахтнинг 12 километрлик бош артерияси ҳисобланган Пасео-де-ла-Реформа хиёбонидаги Мустақиллик монументининг бут сақланишидан жиддий хавотирга тушиб қолишганди. Бу жой Мексика терма жамоасининг зафарлари нишонланадиган асосий маскандир. «Эль Три»нинг 1/16 финалда Эквадор устидан қозонган ғалабасидан сўнг, маҳаллий ОАВ ҳисоб-китобларига кўра, бу ерда бир вақтнинг ўзида 1,4 миллион киши тўпланган, ҳатто одатда вазмин бўлган францискан роҳибалари ҳам байрамга қўшилишган, сейсмология хизматлари эса бир нечта кичик ер силкинишларини қайд этганди.
Мексикалик мухлислар ўйинни ҳали финал ҳуштаги чалинишидан анча олдин бошлаб юборишди. Англия терма жамоаси меҳмонхонаси олдида ўтказилган тун рақибнинг қулоқлари ва асаб тизими учун ҳақиқий чидамлилик синовига айланди. «Ацтека» стадионидаги баҳс сценарийси худди вестерн фильмларини эслатиб юборди: отишма, қувлоқ ва сўнгги сонияларгача давом этган кутилмаган ечим. 5 та гол урилган ушбу ниҳоятда томошабоп жанговар баҳсда инглизлар ҳиссиётларга берилган мезбонларга қараганда тажрибалироқ бўлиб чиқишди — Мехикода янги ер силкинишлари хавфи кейинги мусобақаларгача қолдирилди.
Мексика терма жамоаси шаънига айтилаётган мақтовлар нафақат мариачи куйлари остида янграмоқда. Мусобақада жамоани ҳозирги давр учун ноёб бўлган мураббийлар тандеми бошқарди ва улар жуда сифатли ҳамда ақлли иш олиб боришди. Расман бош мураббий — афсонавий Хавьер Агирре, бироқ Жаҳон чемпионатидан сўнг жамоани унинг ҳозирги ёрдамчиси Рафаэль Маркес қабул қилиб олади. Маркес футбол тарихида кетма-кет бешта Жаҳон чемпионатида ўз терма жамоасига сардорлик қилган ягона футболчи ҳисобланади.
Англияликлар устози Томас Тухель худди лондонлик «Арсенал» бош мураббийи Микель Артетанинг тактикасидан нусха кўчиргандек ҳаракат қилди. Инглизлар майдон эгаларини юқори темп билан босишга уринишмади, тўп назоратини уларга топшириб, рақиб ҳимоясида бўшлиқлар пайдо бўлгунича уни кенгайтириб туришди. Биринчи бўлимда юзага келган ана шундай кичик тирқишлардан Жуд Беллингем икки дақиқа ичида унумли фойдаланди — аввалига йиқилиб боришида бош билан, кейин эса жарима майдончаси ичига пастлатиб узатилган тўпдан сўнг дарвозани нишонга олди — 2:0.
England / X
Мексикаликлар 2013 йилнинг сентябридан буён «Ацтека» стадионида мағлуб бўлишмаганди, ўтказиб юборилган голлар жамоага фақат тезкорлик қўшди. Бу баҳсда ўнг қанот вингери Роберто Альварадо жамоани олдинга бошлаш вазифасини аъло даражада уддалади. У ўз қанотидан аниқ узатмаларни тинимсиз амалга ошира бошлади. Шундай узатмалардан биридан сўнг Хулиан Киньонес Жарелл Куансанинг тўпни муваффақиятсиз қайтарганидан унумли фойдаланди, тўпни дарвоза тўрига жойлади ва жамоасини ўйинга қайтарди — 1:2.
Иккинчи бўлим ўйиндаги асосий воқеалар ҳали олдинда эканлигини кўрсатди. Баҳс бошидаёқ Куанса ўтказиб юборилган гол учун футбол қоидаларига зид бўлган қўпол усул билан товон тўлашга қарор қилди. Инглиз ҳимоячиси Хесус Гальярдони подкатда йиқитди ва австралиялик ҳакам Алиреза Фагани қўполлик ишлатган футболчини майдондан четлатиб, вақтидан аввал кийиниш хонасига равона қилди.
Mexican National Team / X
Мексикаликлар сон жиҳатдан устунликка эга бўлиш билан бирга, ўз дарвозаларига пенальти ҳам қабул қилиб олишди. Дарвозабон Рауль Ранхель ўз жарима майдончасисда Энтони Гордонни йиқитди ва рефери ўз қарорларида изчилликни сақлаб қолиш учун ҳеч қандай иккиланишсиз нуқтани кўрсатди. Жамоанинг доимий пенальтичиси Ҳарри Кейн ҳам хатога йўл қўймади — 1:3.
Кейин эса вазият янада шиддатли тус олди. Ўйин сценарийси худди «рус рулеткаси» тўппончасининг барабанидек айлана бошлади. Бир оз аввал қаҳрамон бўлиб турган Кейн, орадан ўн дақиқа ўтиб омадсизлик сабабчисига айланиши ҳеч гап эмасди. Инглиз ҳужумчиси, Фаганининг фикрича, Бриан Гутьерресга нисбатан ҳаддан ташқари қўпол ҳаракат қилди — жарима майдончаси ичидаги бундай ҳаракат учун пенальти белгиланди. Мексикаликлар етакчиси Рауль Хименес имкониятдан унумли фойдаланди — 2:3.
Агирре жамоасида нафақат ҳисобни тенглаштириш, балки олдинга чиқиб олиш учун ҳам вақт етарли эди. Мухлисларнинг «Vamos!» дея ҳайқиришлари мексикаликларни олдинга бошлади, бироқ Тухель ҳам таваккал қилишга қарор қилди ва 70-дақиқадан сўнг барчага ҳимояга қайтишни буюрди.
Мексика терма жамоасининг ҳисобни тенглаштиришга бўлган кейинги барча уринишлари беҳуда кетди. Ҳатто сўнгги штурм вақтида рақиб жарима майдончасига дарвозабон Ранхель етиб келгани, Хименеснинг яқин масофадан йўллаган зарбаси ҳам ёрдам бермади. Унинг зарбасини Даниэл Бёрн блоклади ва Англия терма жамоасининг норвегияликларга қарши чорак финалга чиқишини таъминлади.
Голлар: Беллингем (36, 38), Кейн (60, пенальти) — Киньонес (42), Рауль Хименес (69, пенальти).
Англия: Пикфорд, Конса, Гехи, О’Райли (Бёрн, 75), Куанса, Андерсон (Спенс, 75), Райс, Беллингем, Сака (Стоунз, 57), Кейн (Роджерс, 90), Гордон.
Мексика: Ранхель, Х. Санчес (Фидальго, 79), Монтес (Альварес, 46), Васкес, Гальярдо, Ромо (Гутьеррес, 61), Мора (Хименес, 61), Лира, Альварадо, Р. Хименес, Киньонес (Мартинес, 81).
Огоҳлантиришлар: Гехи, О’Райли, Райс, Хендерсон — Санчес, Васкес.
Четлатиш: Куанса (54).