• Ср. Авг 19th, 2026

Дунё ўзбеклари

Журналист Исмат Хушевнинг мустақил интернет-газетаси

Икки астероидга ўзбекистонлик олимлар номи берилди


Ўзбекистон Фанлар академияси Астрономия институти ходимлари Камолиддин Эргашев ва Отабек Бурхоновнинг исми икки кичик сайёра — астероидга берилди. Бу ҳақда Фанлар академияси хабар қилди.

Бу ҳақдаги қарор Халқаро астрономия иттифоқининг Кичик жисмлар бўйича қўмитаси (WGSBN) томонидан 9 июль куни эълон қилинди.

Янги номлар WGSBN бюллетенининг 6-жилд, 11-сонида эълон қилинди. Эндиликда халқаро астрономик каталогларда ушбу осмон жисмлари (131358) Kamolergashev ва (121339) Otabekburkhonov номлари билан қайд этилади.

Халқаро каталогларда дастлаб 2001 КА2 рақами билан рўйхатга олинган астероид 2001 йил 19 майда Чехиядаги Ондржеёв обсерваториясида чех астрономлари томонидан кашф этилган. Ушбу астероидга Астрономия институти катта илмий ходими Камолиддин Эргашев шарафига ном берилди.

Расмий номлаш изоҳида Камолиддин Эргашев 2007 йилда Астрономия институтининг Астероидлар тадқиқотига қўшилгани ва 2024 йилда шу йўналишда фалсафа доктори (PhD) илмий даражасини олгани таъкидланган. Унинг илмий фаолияти астероидлар фотометрияси, равшанлик эгри чизиқларини таҳлил қилиш, астероидларнинг физик хусусиятларини аниқлаш, шунингдек, астероид жуфтликлари, кластерлари ва қўшалоқ астероид тизимларини кузатиб ўрганишга қаратилган.

1999 ТО15 вақтинчалик белгиланишига эга бўлган астероид 1999 йил 13 октябрда чехиялик астрономлар томонидан кашф этилган. Астероидга Астрономия институти лаборатория мудири Отабек Бурхонов шарафига ном берилди.

Расмий изоҳда Отабек Бурхонов 2000 йилдан буён Улуғбек номидаги Астрономия институтида фаолият олиб бораётган астроном сифатида қайд этилган. У 2005 йилда фан номзоди илмий даражасини олган. Олимнинг тадқиқотлари оптик фотометрияга бағишланган бўлиб, астероидларнинг равшанлик эгри чизиқларини ўрганиш, ўзгарувчан юлдузлар, гравитацион линзаланган квазарлар ҳамда Майданак обсерваториясида гамма-чақнашларнинг кейинги оптик кузатувларини қамраб олади.

астероидлар, астрономия, камолиддин эргашев, отабек бурхонов, фанлар академияси

Фанлар академияси қайд этишича, астероидларга олимларнинг исмини бериш уларнинг илмий фаолияти ва фан ривожига қўшган ҳиссасини халқаро миқёсда эътироф этишнинг ўзига хос шаклидир. Тасдиқланган номлар халқаро астрономик номенклатурага киритилади ҳамда келгусидаги илмий мақолалар, каталоглар ва эфемеридаларда объектларнинг расмий номи сифатида қўлланади.

Аввалроқ Камолиддин Эргашев ва Отабек Бурхонов астероид орбитасини мақсадли равишда ўзгартиришга қаратилган сайёравий ҳимоя тажрибаси- DART миссиясида қатнашгани учун NASA томонидан Group Achievement Award мукофоти билан тақдирланган эди.

Халқаро астрономия иттифоқи 2012 йилда №22948 кичик сайёра — астероидга «Майданак» номини берган.

Халқаро астрономия иттифоқи мунтазам равишда кичик сайёраларга, жумладан, илм-фанга ҳисса қўшган тадқиқотчилар шарафига ном беради. Бунда ҳар қандай кашф этилган астероид эмас, балки орбитаси ишончли аниқланган ва доимий рақам берилган объектгина ном олиши мумкин. Шундан сўнг ном белгиланган тасдиқлаш тартибидан ўтади. Кичик осмон жисмларига ном бериш бўйича расмий орган IAU`нинг WGSBN ишчи гуруҳи ҳисобланади.

Бугунги кун ҳолатига кўра, тахминан 26,4 мингта кичик сайёра расмий номга эга.



Манба

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *