Ўзбекистонда мамлакат фуқаролари учун хорижда рўйхатдан ўтган автомобилларни тижорат бўлмаган мақсадларда вақтинчалик олиб кириш имкониятини яратиш режалаштирилмоқда. Янгилик президентнинг 27 августдаги фармони билан тасдиқланган божхона соҳасини янада ислоҳ қилиш бўйича чора-тадбирлар режасида назарда тутилган.
Ҳужжатга кўра, Божхона қўмитаси ва Адлия вазирлигига Ўзбекистон фуқароларига хорижий давлатларда рўйхатдан ўтган транспорт воситаларини божхона тўловлари тўланишини таъминлаш шарти билан тижорат бўлмаган мақсадларда вақтинчалик олиб киришга рухсат берувчи қонун лойиҳасини ишлаб чиқиш топширилди.
Ҳозирда амалдаги қонунчилик хорижий фуқаролар учун чет элда рўйхатдан ўтган автомобилларни вақтинчалик олиб киришнинг енгиллаштирилган тартибини назарда тутади. Улар бундай автомобилдан Ўзбекистонда календарь йили давомида 90 кунгача божхона тўловларисиз, ушбу муддатдан ортиқ вақт учун эса йиғим тўлаган ҳолда фойдаланишлари мумкин.
Ўзбекистон фуқаролари учун бунга ўхшаш умумий механизм мавжуд эмас. Янги норма, масалан, чет элда ишлаётган ўзбекистонликларга мамлакатга хорижий рўйхатдан ўтган ўз автомобилларида келиш имконини бериши керак.
Қонун лойиҳаси 2027 йил декабрига қадар Вазирлар Маҳкамасига киритилиши лозим.
Ҳужжатда, шунингдек, божхона маъмуриятчилигида қатор бошқа ўзгаришлар ҳам назарда тутилган.
2027 йил 1 апрелдан импорт билан шуғулланувчи компанияларга нисбатан қўшма сайёр солиқ ва божхона текширувлари амалиётини жорий этиш режалаштирилмоқда.
Бундан ташқари, 2026−2028 йилларда давлат чегараси орқали ўтказиш пунктлари яқинида автотураргоҳлар ва логистика инфратузилмасини яратиш режалаштирилган.
Хусусан, Андижон, Сурхондарё ва Тошкент вилоятлари ҳокимликларига ушбу лойиҳалар учун ер майдонлари ажратиш, Божхона қўмитаси муассасаларига эса уларда божхона терминаллари ва автотураргоҳларни босқичма-босқич ташкил этиш топширилди.
Ушбу барча чора-тадбирлар «Ўзбекистоннинг янги божхонаси — 2030» стратегиясига киради, у божхона тартиб-таомилларини соддалаштириш, рақамлаштиришни кенгайтириш ва товарларни расмийлаштириш вақтини қисқартиришни назарда тутади. 2030 йилга бориб инсон иштирокисиз божхона расмийлаштируви улушини 60 фоизга етказиш режалаштирилмоқда.